Carpe diem; taller de haikus

Que é un haiku?

“Haiku é simplemente o que está acontecendo neste lugar, neste momento.”

Esta foi a definición que deu Matsuo Bashō (1644-1694), que pasa por ser o pai do xénero.

Formalmente, o haiku é un poema breve, case sempre de dazasete sílabas distribuídas en tres versos, de cinco, sete e cinco sílabas respectivamente. Pero non parece ser isto o que caracteriza ó haiku, pois o mesmo Basho prescindiu desta regra moitas veces. 

O que caracteriza ó haiku e o distancia doutras formas poéticas é o seu contido. Un haiku trata de describir de forma moi breve unha escena, vista ou imaxinada. Na maioría dos poemas -mais non en todos- faise referencia a algunha das estacións do ano.

Para Basho o haiku era un camiño ó Zen. Yosa Buson (1716-1784) considerábao unha arte máis que perseguía a beleza como fin. Para Kobayashi Issa (1763–1827) constituía a expresión do seu amor polas persoas, os animais e as cousas. 

 

Para afondardes un chisco máis na historia do haiku, ler algunha mostra e moitas outras cousas, recomendámosvos os seguintes enderezos:

• O Recuncho do Haiku 

• Os mellores haikus na rede 

• paseos.net Taller de iniciación ao haiku 

• Planeta Haiku 

Animádevos a crear algún haiku que recolla o voso momento, o voso aquí e o voso agora.

E como mostra, un botón:

Noite de lúa

tralos cristais vizosos

a escuridade.

Outra de acrósticos

Receta orixinal para compoñer pequenos acrósticos

Ingredientes:

Un nome de persoa (o noso, ou o de alguén que queiramos).

Varias palabras relacionadas con nós mesmos ou coa persoa a quen imos agasallar co acróstico (utilizar preferentemente a imaxinación; en caso de dificultades para atopar as palabras necesarias, poden recollerse dun dicionario ou aceptar propostas doutras persoas).

Preparación:

Colócanse en maiúscula as letras que compoñen o nome, unhas debaixo das outras:

D                                                      A

E                                                      N

L                                                      X

I                                                       O

A

Escóllense entre as palabras previamente seleccionadas aquelas que comezan polas letras que compoñen o nome, ata atopar as idóneas:

Dourada                                          Auga

Estrela de                                        Noite

Lume,                                              Xistra

Intrépida                                         Orixe

Amiga.

O fundamental é a combinación adecuada das palabras propostas, ben porque pertencen todas elas á mesma categoría gramatical (substantivos, adxectivos, verbos), ben pola forza do conxunto.

Para rematar, pódese transcribir o acróstico nunha cartolina -según preferencias- ou outro tipo de materiais, con distintas cores e engadir debuxos referentes ó vocabulario empregado ou algún outro tipo de decoración. Tamén pode recortarse ó redor formando algunha imaxe significativa (sol, estrela, nube...), segundo o gusto de cadaquén.

Esperamos ver a vosa creatividade cos acrósticos nominais nalgún comentario!

UNHA DE ACRÓSTICOS...

Para seguirmos coa maxia nas palabras, ímoslle tomar unha cunca de acrósticos.

Un acróstico (do grego ákros: cumio, beira e stikhos: liña ou verso) é unha composición poética –ou doutro tipo- na que as letras iniciais, medias o finais de cada verso ou oración lidas en sentido vertical forman un enunciado. Por extensión, chámase tamén acróstico á palabra ou locución formada por esas letras.

Na nosa literatura atopamos ás veces a maxia dos acrósticos. Hoxe imos destacar un poema de Lois Pereiro –o poeta monfortino ao que se lle están a dedicar neste 2011 as Letras Galegas- que nos dá conta da sombra que o acompañou ata a súa derradeira hora:

Somentes
Intentaba conseguir
Deixar na terra
Algo de min que me sobrevivise
Sabendo que debería ter sabido
Impedirme a min mesmo
Descubrir que só fun un interludio
Atroz entre dous muros de silencio
Só puiden evtar vivindo á sombra
Inocularlle para sempre a quen amaba
Doses letais do amor que envelenaba
A súa alma cunha dor eterna
Substituíndo o desexo polo exilio
Iniciei a viaxe sen retorno
Deixándome levar sen resistencia ó fondo dunha interna
Aniquilación chea de nostalxia.

                                             Acróstico, novembro 1994. Dos poemas póstumos.

Na literatura castelá, o acróstico máis característico está constituído por uns versos pertencentes á obra La Celestina, de Fernando de Rojas, onde se pode ler: El bachiller Fernando de Rojas acabó la comedia de Calisto y Melibea y fue nacido en la Puebla de Montalván.

Vaia, por hoxe xa imos empachados de letras iniciais. Agora teredes que investigar vós outro pouquiño sobre o tema. Animádevos tamén a escribir algún acróstico. Aquí tedes unha pequeniña mostra, da nosa autoría, para ir abrindo boca:

Donas e cabaleiros
Estádevos ben atentos
Irmáns e mais vinculeiros
Comadres e veciñanza
Aquí remata por hoxe

Lavade ben as orellas
Oíde aos vosos antergos
Gozade coas letras ledas
O vindeiro día, continuaremos.
                                                                    Sede boas e bos!!!